13.03.2021, 17:03 232

14 MART TIP BAYRAMI İLK KEZ NE ZAMAN KUTLANDI ?

Tıp Bayramı, ilk kez, 1. Dünya savaşı sonunda, İstanbul'un işgal edildiği günlerde, yabancı işgal kuvvetlerine karşı tıp öğrencilerinin bir tepkisi olarak 1919 yılında kutlandı. Günümüze kadar gelen bu 14 Mart kutlamaları, aynı zamanda içinde bulunduğu haftayı da kapsayacak şekilde, "Sağlık Haftası" olarak da kutlanıyor.

Osmanlı padişahları arasında en yenilikçi biri olarak bilinen Sultan II. Mahmut döneminde, Hekimbaşı Mustafa Behçet Efendi'nin de katkılarıyla batılı anlamda ilk tıp mektebi olan, “Tıphane-i Amire ve Cerrahhane-i Amire” adlı Askeri Tıp Okulu 14 Mart 1827’de İstanbul Şehzadebaşı’ndaki Tulumbacıbaşı Konağı'nda açılmıştır. Bu tarih modern tıp eğitiminin başlangıcı olarak kabul edilmiştir.

TIBBİYELİLERİN ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİ
Aralık 1918’de Haydarpaşa’daki Tıbbiye binası İngiliz askerleri tarafından işgal edilmiş ve 5 yıl sürecek işgal dönemine girilmiştir. Binanın pek çok bölümünün boşaltılması emredilir. Askeri Tıbbiyelilerin yatakhanelerine İngilizler yerleşirken, öğrenciler de çatı katındaki bölümlere yerleştirilir. Karyolalar ellerinden alınıp, öğrenciler yer şiltelerinde yatmak zorunda bırakılırlar. Tuvaletler gece İngiliz askerlerine ayrılmış, Tıbbiyelilerin gitmesi yasaklanmıştır. Öğrenciler; yatakhanelerine idrar kovaları koymak zorunda kalmışlardır.

Tıbbiyelilerin özgürlük mücadelesi ve Kurtuluş Savaşı sırasındaki kahramanlıklarının doruk noktası Çanakkale Savaşı’dır. 1915 yılında Haydarpaşa Tıp Fakültesi’nin birinci sınıf öğrencilerinin tümü gönüllü olarak askere alınmış, 18 Mayıs 1915 günü ise bu öğrencilerin hepsi birden giriştikleri çarpışmada şehit olmuşlardır. Bu nedenle Tıbbiye 1921 yılında hiç mezun verememiştir.

HAYDARPAŞA TIP FAKÜLTESİ

İLK TIP BAYRAMI         
Birinci Dünya Savaşı’nın sürdüğü 1919 yılının 14 Mart’ında, ilk Tıp Bayramını da tıbbiyeliler kutlamıştır. İstanbul’da işgal vardır. Tıbbiyeliler Kadıköy’de bir salonda, coşkulu bir tören düzenlerler. İşgal karşısında, kendilerini bu kutlamayla ifade etmektedirler ve yalnız değildirler.

Yanlarında Tıp Tarihinde çok önemli yerleri olan, Dr. Fevzi Paşa, Dr. Besim Ömer Paşa, Dr. Akil Muhtar Özden gibi hocaları da bu kutlamaya katılmışlardır.

Ülkemizde 14 Mart tarihi sadece modern tıp okulunun açılması değil, aynı zamanda işgalci güçlere karşı ülkemiz tıbbiyelilerin ve hekimlerinin bir başkaldırısıdır. Dünyada ise benzer kutlamalar, farklı tarihlerde yapılmaktadır. Örneğin ABD'de ameliyatlarda genel anestezinin ilk defa kullanıldığı 30 Mart 1842 tarihinin yıldönümü; Hindistan’da ünlü Doktor Bindhan Chandra Roy'un doğum ve aynı zamanda ölüm yıldönümü olan 1 Temmuz günü "Doktorlar Günü" olarak kutlanır.

Modern tıp eğitiminin kuruluş tarihine atıfla 14 Mart, yıllardan beri Tıp Bayramı olarak kutlanırken daha sonra bu günü de içine alan hafta “Sağlık Haftası” olarak çeşitli etkinliklerle kutlanmaya başlanmıştır.

Sağlık Haftası boyunca hekimler ve diğer sağlık çalışanlarının (diş hekimi, biyolog, psikolog, biyokimya uzmanı, fizyoterapist, ebe-hemşire, laborant, sağlık teknikerleri vb.)  tüm sorunları ele alınıp yapılan toplantı ve sempozyumlarda çözümler aranır.

İnsanı yaşatmayı ve insanın acısını azaltmayı, insanlığa daha nitelikli bir yaşam sunmayı amaç edinen, sağlığımızı kazandırmak için gece gündüz demeden her türlü fedakârlığa katlanan başta hekimlerimiz olmak üzere sağlık çalışanlarına çok şey borçluyuz.

Tüm sağlık çalışanlarının Tıp Bayramını kutlar, geçmişten günümüze dek görevleri başında hayatlarını kaybedenlere de Tanrıdan rahmet dilerim. Saygılarımla…                                          

                 

Prof. Dr. İbrahim BAŞAĞAOĞLU
Cerrahpaşa Tıp Fak. E. Öğretim Üyesi
Türk Tıp Tarihi Kurumu eski Başkanı
 

Yorumlar (2)
Halil 5 ay önce
Çok tesekkurler hocam,bu bilgiler için.günün anlam ve önemini o kadar güzel dile getirdinizki hafızalarımızdan silinmesi mümkün değil.sağolun varolun
Nazmi Saruhan 5 ay önce
Sayın hocam tıp tarihinin en en zor günlerinde meslekdaşlarınızın ne fedakarlıkla neler kazandırdıklarını bizlere bir daha hatırlattıklarınız için sizlere sağlık ve uzun ömürler dilerim
25°
az bulutlu
Günün Anketi Tümü
Sizce Sinop için hangi projenin yapılması daha önemli?
Namaz Vakti 24 Temmuz 2021
İmsak 03:25
Güneş 05:18
Öğle 12:51
İkindi 16:49
Akşam 20:14
Yatsı 21:58
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30