13.03.2021, 17:03 180

14 MART TIP BAYRAMI İLK KEZ NE ZAMAN KUTLANDI ?

Tıp Bayramı, ilk kez, 1. Dünya savaşı sonunda, İstanbul'un işgal edildiği günlerde, yabancı işgal kuvvetlerine karşı tıp öğrencilerinin bir tepkisi olarak 1919 yılında kutlandı. Günümüze kadar gelen bu 14 Mart kutlamaları, aynı zamanda içinde bulunduğu haftayı da kapsayacak şekilde, "Sağlık Haftası" olarak da kutlanıyor.

Osmanlı padişahları arasında en yenilikçi biri olarak bilinen Sultan II. Mahmut döneminde, Hekimbaşı Mustafa Behçet Efendi'nin de katkılarıyla batılı anlamda ilk tıp mektebi olan, “Tıphane-i Amire ve Cerrahhane-i Amire” adlı Askeri Tıp Okulu 14 Mart 1827’de İstanbul Şehzadebaşı’ndaki Tulumbacıbaşı Konağı'nda açılmıştır. Bu tarih modern tıp eğitiminin başlangıcı olarak kabul edilmiştir.

TIBBİYELİLERİN ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİ
Aralık 1918’de Haydarpaşa’daki Tıbbiye binası İngiliz askerleri tarafından işgal edilmiş ve 5 yıl sürecek işgal dönemine girilmiştir. Binanın pek çok bölümünün boşaltılması emredilir. Askeri Tıbbiyelilerin yatakhanelerine İngilizler yerleşirken, öğrenciler de çatı katındaki bölümlere yerleştirilir. Karyolalar ellerinden alınıp, öğrenciler yer şiltelerinde yatmak zorunda bırakılırlar. Tuvaletler gece İngiliz askerlerine ayrılmış, Tıbbiyelilerin gitmesi yasaklanmıştır. Öğrenciler; yatakhanelerine idrar kovaları koymak zorunda kalmışlardır.

Tıbbiyelilerin özgürlük mücadelesi ve Kurtuluş Savaşı sırasındaki kahramanlıklarının doruk noktası Çanakkale Savaşı’dır. 1915 yılında Haydarpaşa Tıp Fakültesi’nin birinci sınıf öğrencilerinin tümü gönüllü olarak askere alınmış, 18 Mayıs 1915 günü ise bu öğrencilerin hepsi birden giriştikleri çarpışmada şehit olmuşlardır. Bu nedenle Tıbbiye 1921 yılında hiç mezun verememiştir.

HAYDARPAŞA TIP FAKÜLTESİ

İLK TIP BAYRAMI         
Birinci Dünya Savaşı’nın sürdüğü 1919 yılının 14 Mart’ında, ilk Tıp Bayramını da tıbbiyeliler kutlamıştır. İstanbul’da işgal vardır. Tıbbiyeliler Kadıköy’de bir salonda, coşkulu bir tören düzenlerler. İşgal karşısında, kendilerini bu kutlamayla ifade etmektedirler ve yalnız değildirler.

Yanlarında Tıp Tarihinde çok önemli yerleri olan, Dr. Fevzi Paşa, Dr. Besim Ömer Paşa, Dr. Akil Muhtar Özden gibi hocaları da bu kutlamaya katılmışlardır.

Ülkemizde 14 Mart tarihi sadece modern tıp okulunun açılması değil, aynı zamanda işgalci güçlere karşı ülkemiz tıbbiyelilerin ve hekimlerinin bir başkaldırısıdır. Dünyada ise benzer kutlamalar, farklı tarihlerde yapılmaktadır. Örneğin ABD'de ameliyatlarda genel anestezinin ilk defa kullanıldığı 30 Mart 1842 tarihinin yıldönümü; Hindistan’da ünlü Doktor Bindhan Chandra Roy'un doğum ve aynı zamanda ölüm yıldönümü olan 1 Temmuz günü "Doktorlar Günü" olarak kutlanır.

Modern tıp eğitiminin kuruluş tarihine atıfla 14 Mart, yıllardan beri Tıp Bayramı olarak kutlanırken daha sonra bu günü de içine alan hafta “Sağlık Haftası” olarak çeşitli etkinliklerle kutlanmaya başlanmıştır.

Sağlık Haftası boyunca hekimler ve diğer sağlık çalışanlarının (diş hekimi, biyolog, psikolog, biyokimya uzmanı, fizyoterapist, ebe-hemşire, laborant, sağlık teknikerleri vb.)  tüm sorunları ele alınıp yapılan toplantı ve sempozyumlarda çözümler aranır.

İnsanı yaşatmayı ve insanın acısını azaltmayı, insanlığa daha nitelikli bir yaşam sunmayı amaç edinen, sağlığımızı kazandırmak için gece gündüz demeden her türlü fedakârlığa katlanan başta hekimlerimiz olmak üzere sağlık çalışanlarına çok şey borçluyuz.

Tüm sağlık çalışanlarının Tıp Bayramını kutlar, geçmişten günümüze dek görevleri başında hayatlarını kaybedenlere de Tanrıdan rahmet dilerim. Saygılarımla…                                          

                 

Prof. Dr. İbrahim BAŞAĞAOĞLU
Cerrahpaşa Tıp Fak. E. Öğretim Üyesi
Türk Tıp Tarihi Kurumu eski Başkanı
 

Yorumlar (2)
Halil 1 ay önce
Çok tesekkurler hocam,bu bilgiler için.günün anlam ve önemini o kadar güzel dile getirdinizki hafızalarımızdan silinmesi mümkün değil.sağolun varolun
Nazmi Saruhan 1 ay önce
Sayın hocam tıp tarihinin en en zor günlerinde meslekdaşlarınızın ne fedakarlıkla neler kazandırdıklarını bizlere bir daha hatırlattıklarınız için sizlere sağlık ve uzun ömürler dilerim
kapalı
Günün Anketi Tümü
Sizce Sinop için hangi projenin yapılması daha önemli?
Namaz Vakti 17 Nisan 2021
İmsak 04:14
Güneş 05:49
Öğle 12:44
İkindi 16:28
Akşam 19:29
Yatsı 20:57
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 33 71
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Sivasspor 33 50
8. Hatayspor 32 49
9. Karagümrük 33 49
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 34 42
12. Konyaspor 33 41
13. Rizespor 33 39
14. Ankaragücü 33 37
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Kayserispor 33 34
18. Başakşehir 32 33
19. Gençlerbirliği 33 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 30 58
4. Altay 30 54
5. İstanbulspor 30 54
6. Altınordu 30 52
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Ümraniye 30 44
9. Tuzlaspor 30 44
10. Bursaspor 30 43
11. Bandırmaspor 30 39
12. Boluspor 30 35
13. Adanaspor 30 34
14. Balıkesirspor 30 32
15. Menemenspor 30 31
16. Akhisar Bld.Spor 30 25
17. Ankaraspor 30 23
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 32 50
8. Everton 31 49
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23