13.03.2021, 17:03 258

14 MART TIP BAYRAMI İLK KEZ NE ZAMAN KUTLANDI ?

Tıp Bayramı, ilk kez, 1. Dünya savaşı sonunda, İstanbul'un işgal edildiği günlerde, yabancı işgal kuvvetlerine karşı tıp öğrencilerinin bir tepkisi olarak 1919 yılında kutlandı. Günümüze kadar gelen bu 14 Mart kutlamaları, aynı zamanda içinde bulunduğu haftayı da kapsayacak şekilde, "Sağlık Haftası" olarak da kutlanıyor.

Osmanlı padişahları arasında en yenilikçi biri olarak bilinen Sultan II. Mahmut döneminde, Hekimbaşı Mustafa Behçet Efendi'nin de katkılarıyla batılı anlamda ilk tıp mektebi olan, “Tıphane-i Amire ve Cerrahhane-i Amire” adlı Askeri Tıp Okulu 14 Mart 1827’de İstanbul Şehzadebaşı’ndaki Tulumbacıbaşı Konağı'nda açılmıştır. Bu tarih modern tıp eğitiminin başlangıcı olarak kabul edilmiştir.

TIBBİYELİLERİN ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİ
Aralık 1918’de Haydarpaşa’daki Tıbbiye binası İngiliz askerleri tarafından işgal edilmiş ve 5 yıl sürecek işgal dönemine girilmiştir. Binanın pek çok bölümünün boşaltılması emredilir. Askeri Tıbbiyelilerin yatakhanelerine İngilizler yerleşirken, öğrenciler de çatı katındaki bölümlere yerleştirilir. Karyolalar ellerinden alınıp, öğrenciler yer şiltelerinde yatmak zorunda bırakılırlar. Tuvaletler gece İngiliz askerlerine ayrılmış, Tıbbiyelilerin gitmesi yasaklanmıştır. Öğrenciler; yatakhanelerine idrar kovaları koymak zorunda kalmışlardır.

Tıbbiyelilerin özgürlük mücadelesi ve Kurtuluş Savaşı sırasındaki kahramanlıklarının doruk noktası Çanakkale Savaşı’dır. 1915 yılında Haydarpaşa Tıp Fakültesi’nin birinci sınıf öğrencilerinin tümü gönüllü olarak askere alınmış, 18 Mayıs 1915 günü ise bu öğrencilerin hepsi birden giriştikleri çarpışmada şehit olmuşlardır. Bu nedenle Tıbbiye 1921 yılında hiç mezun verememiştir.

HAYDARPAŞA TIP FAKÜLTESİ

İLK TIP BAYRAMI         
Birinci Dünya Savaşı’nın sürdüğü 1919 yılının 14 Mart’ında, ilk Tıp Bayramını da tıbbiyeliler kutlamıştır. İstanbul’da işgal vardır. Tıbbiyeliler Kadıköy’de bir salonda, coşkulu bir tören düzenlerler. İşgal karşısında, kendilerini bu kutlamayla ifade etmektedirler ve yalnız değildirler.

Yanlarında Tıp Tarihinde çok önemli yerleri olan, Dr. Fevzi Paşa, Dr. Besim Ömer Paşa, Dr. Akil Muhtar Özden gibi hocaları da bu kutlamaya katılmışlardır.

Ülkemizde 14 Mart tarihi sadece modern tıp okulunun açılması değil, aynı zamanda işgalci güçlere karşı ülkemiz tıbbiyelilerin ve hekimlerinin bir başkaldırısıdır. Dünyada ise benzer kutlamalar, farklı tarihlerde yapılmaktadır. Örneğin ABD'de ameliyatlarda genel anestezinin ilk defa kullanıldığı 30 Mart 1842 tarihinin yıldönümü; Hindistan’da ünlü Doktor Bindhan Chandra Roy'un doğum ve aynı zamanda ölüm yıldönümü olan 1 Temmuz günü "Doktorlar Günü" olarak kutlanır.

Modern tıp eğitiminin kuruluş tarihine atıfla 14 Mart, yıllardan beri Tıp Bayramı olarak kutlanırken daha sonra bu günü de içine alan hafta “Sağlık Haftası” olarak çeşitli etkinliklerle kutlanmaya başlanmıştır.

Sağlık Haftası boyunca hekimler ve diğer sağlık çalışanlarının (diş hekimi, biyolog, psikolog, biyokimya uzmanı, fizyoterapist, ebe-hemşire, laborant, sağlık teknikerleri vb.)  tüm sorunları ele alınıp yapılan toplantı ve sempozyumlarda çözümler aranır.

İnsanı yaşatmayı ve insanın acısını azaltmayı, insanlığa daha nitelikli bir yaşam sunmayı amaç edinen, sağlığımızı kazandırmak için gece gündüz demeden her türlü fedakârlığa katlanan başta hekimlerimiz olmak üzere sağlık çalışanlarına çok şey borçluyuz.

Tüm sağlık çalışanlarının Tıp Bayramını kutlar, geçmişten günümüze dek görevleri başında hayatlarını kaybedenlere de Tanrıdan rahmet dilerim. Saygılarımla…                                          

                 

Prof. Dr. İbrahim BAŞAĞAOĞLU
Cerrahpaşa Tıp Fak. E. Öğretim Üyesi
Türk Tıp Tarihi Kurumu eski Başkanı
 

Yorumlar (2)
Halil 8 ay önce
Çok tesekkurler hocam,bu bilgiler için.günün anlam ve önemini o kadar güzel dile getirdinizki hafızalarımızdan silinmesi mümkün değil.sağolun varolun
Nazmi Saruhan 8 ay önce
Sayın hocam tıp tarihinin en en zor günlerinde meslekdaşlarınızın ne fedakarlıkla neler kazandırdıklarını bizlere bir daha hatırlattıklarınız için sizlere sağlık ve uzun ömürler dilerim
Günün Anketi Tümü
Sizce Sinop için hangi projenin yapılması daha önemli?
Namaz Vakti 27 Ekim 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 10 24
2. Hatayspor 10 20
3. Beşiktaş 10 20
4. Alanyaspor 10 20
5. Fenerbahçe 10 19
6. Karagümrük 10 18
7. Konyaspor 10 17
8. Galatasaray 10 17
9. Altay 10 15
10. Adana Demirspor 10 13
11. Başakşehir 10 12
12. Gaziantep FK 10 12
13. Öznur Kablo Yeni Malatya 10 12
14. Sivasspor 10 11
15. Kayserispor 10 11
16. Giresunspor 10 9
17. Antalyaspor 10 9
18. Göztepe 10 8
19. Kasımpaşa 10 6
20. Rizespor 10 4
Takımlar O P
1. Ümraniye 10 24
2. Ankaragücü 10 24
3. Eyüpspor 10 20
4. Erzurumspor 10 19
5. Bandırmaspor 10 18
6. Kocaelispor 9 16
7. Tuzlaspor 9 14
8. Gençlerbirliği 9 14
9. Samsunspor 9 12
10. Boluspor 9 11
11. Bursaspor 9 11
12. Menemenspor 10 11
13. İstanbulspor 9 10
14. Denizlispor 9 10
15. Altınordu 10 10
16. Adanaspor 10 9
17. Manisa FK 10 9
18. Ankara Keçiörengücü 9 7
19. Balıkesirspor 9 6
Takımlar O P
1. Chelsea 9 22
2. Liverpool 9 21
3. Man City 9 20
4. West Ham 9 17
5. Brighton 9 15
6. Tottenham 9 15
7. M. United 9 14
8. Everton 9 14
9. Leicester City 9 14
10. Arsenal 9 14
11. Wolverhampton 9 13
12. Brentford 9 12
13. Aston Villa 9 10
14. Watford 9 10
15. Crystal Palace 9 9
16. Southampton 9 8
17. Leeds United 9 7
18. Burnley 9 4
19. Newcastle 9 4
20. Norwich City 9 2
Takımlar O P
1. Real Sociedad 10 21
2. Real Madrid 9 20
3. Sevilla 9 20
4. Atletico Madrid 9 18
5. Real Betis 10 18
6. Osasuna 10 18
7. Athletic Bilbao 10 17
8. Rayo Vallecano 10 16
9. Barcelona 9 15
10. Espanyol 11 14
11. Valencia 10 13
12. Villarreal 10 12
13. Mallorca 10 12
14. Celta de Vigo 10 10
15. Elche 11 10
16. Deportivo Alaves 10 9
17. Cádiz 11 8
18. Granada 9 7
19. Levante 10 5
20. Getafe 10 2