Projenin genel koordinatörlüğünü Sinop Üniversitesi’nden Doç. Dr. Barış Bayraklı yürütüyor.
Avrupa Birliği’nin Horizon Europe programı kapsamında yer alan “Restore our Ocean and Waters” (Okyanuslarımızı ve Sularımızı Restore Edelim) Misyonu çerçevesindeki SoS2LearnDBS çağrısına sunulan ClimaCatch Projesi, 93 proje arasından değerlendirmeye alındı.
42 puan üzerinden 39 puan alan proje, yüksek değerlendirme sonucuyla desteklenmeye hak kazandı. Yaklaşık 1 milyon avroluk bütçeyle yürütülecek proje, Türkiye, Romanya ve Gürcistan’da toplam 5 bölgede uygulanacak.
İstilacı Türlerle Mücadelede Balıkçılar Aktif Rol Alacak
ClimaCatch kapsamında Karadeniz’deki istilacı deniz türlerinin yayılım ve yoğunluklarının belirlenmesi, kıyı balıkçılarının bu türler konusunda eğitilmesi ve istilacı türlerin avlanmasına yönelik özel av ekipmanlarının geliştirilmesi planlanıyor.
Proje kapsamında Türkiye’den 30, Romanya’dan 10 ve Gürcistan’dan 10 kıyı balıkçısının sürece dahil edilmesi hedefleniyor.
Sinop Üniversitesi, projenin bilimsel ayağında istilacı türlerin yoğunluğunu haritalandıracak, özel av ekipmanlarının tasarımını gerçekleştirecek ve avlanan ürünlerin güvenlik ile besin analizlerini laboratuvarlarında yapacak.
Beş Kurum Ortak Çalışacak
ClimaCatch, Türkiye, Romanya ve Gürcistan’dan beş kurumun yer aldığı uluslararası konsorsiyum tarafından yürütülecek.
Projenin ortakları ve sorumlulukları şöyle:
-
Sinop-Kastamonu Su Ürünleri Kooperatifleri Birliği (SK-FCRU): Türkiye’deki balıkçı filosu ve yerel bilgi birikimini projeye dahil edecek, 30 Türk balıkçının eğitim ve avcılık süreçlerini organize edecek.
-
Sinop Üniversitesi: Projenin bilimsel sorumluluğunu üstlenecek; istilacı türleri haritalandıracak, özel av ekipmanları geliştirecek ve ürünlerin bilimsel analizlerini gerçekleştirecek.
-
NIMRD “Grigore Antipa” (Romanya): Batı Karadeniz’deki dalış ve tarama çalışmalarını yürütecek ve 10 Romanyalı balıkçıyı projeye dahil edecek.
-
NEKON Consulting (Gürcistan): Doğu Karadeniz’de, özellikle Batum bölgesindeki çalışmaların koordinasyonunu sağlayacak ve 10 Gürcü balıkçının sürece katılımını organize edecek.
-
Karadeniz Çevre ve Deniz Araştırmaları Derneği (BSEMAR): Projenin iletişim ve politika çalışmalarını yürütecek, proje sonuçlarının Deniz Mekansal Planlamasına aktarılması amacıyla “Bilimden Politikaya Yol Haritası” hazırlayacak.
İstilacı Türler Ekonomik Değere Dönüştürülecek
ClimaCatch’in önemli hedeflerinden biri de avlanan istilacı türlerin denize geri bırakılması yerine bilimsel değerlendirmeler sonrasında ekonomik değere dönüştürülmesi.
Proje kapsamında istilacı türlerin gastronomi sektörüne kazandırılması ve Karadeniz mutfağında değerlendirilmesi amaçlanıyor. Bu doğrultuda özel menüler geliştirilerek yeni bir tüketim ve pazar alanı oluşturulması planlanıyor.
Proje ekibi tarafından pazar oluşturulmasına yönelik ilk çalışmalar da gerçekleştirildi. Sinop’ta 8, Köstence’de 3 ve Batum’da 2 olmak üzere toplam 13 otel, restoran ve catering işletmesinden niyet mektubu alındı. Ayrıca bir ana alıcı firmayla da niyet anlaşması imzalandı.
Balıkçılara Başlangıç Desteği Verilecek
Proje kapsamında balıkçılara kilogram başına 10 avroluk başlangıç desteği sağlanması planlanıyor. Söz konusu desteğin geçici bir teşvik olarak uygulanması ve uzun vadede istilacı türlere yönelik sürdürülebilir bir pazar talebinin oluşturulması hedefleniyor.
ClimaCatch ile bir yandan Karadeniz ekosistemindeki istilacı türlerin kontrol altına alınması, diğer yandan kıyı balıkçılarının ekonomik faaliyetlerine yeni bir gelir alanı kazandırılması amaçlanıyor.
ClimaCatch Projesi, Ekim 2026 itibarıyla faaliyetlerine başlayacak. Proje kapsamında yürütülecek çalışmalarla bilimsel araştırmalar, balıkçılık faaliyetleri ve gastronomi sektörünün aynı süreç içerisinde bir araya getirilmesi hedefleniyor.
