Trump: Hamaney Öldü, Üst Düzey Liderlerin Çoğu Artık Yok

ABD Başkanı Donald Trump, İran’a düzenlenen hava saldırılarında Hamaney’in öldüğünü düşündüklerini açıkladı. Lider kadrosunun çoğu artık yok.

Trump’ın Açıklamaları

ABD Başkanı Donald Trump, basın açıklamasında şunları söyledi:

“Bugün Hamaney’e yönelik saldırılarda yaşanan gelişmelerle ilgili çıkan haberler doğru."

“Tarihin en kötü insanlarından biri olan Hamaney öldü. Bu yalnızca İran halkı için değil, Büyük Amerikalılar ve dünyanın dört bir yanında Hamaney ve onun kana susamış haydut çetesi tarafından öldürülen ya da sakat bırakılan birçok ülkeden insanlar için de adalettir.
İstihbaratımız ve son derece gelişmiş takip sistemlerimiz sayesinde ve İsrail’le yakın çalışarak, onun ya da onunla birlikte öldürülen diğer liderlerin yapabileceği hiçbir şey yoktu.
Bu, İran halkının ülkelerini geri alması için tek ve en büyük şanstır. IRGC, ordu ve diğer güvenlik ile polis güçlerinin çoğunun artık savaşmak istemediğini ve ABD’den dokunulmazlık aradığını duyuyoruz. Dün gece söylediğim gibi: ‘Şimdi dokunulmazlık alabilirler, sonra sadece ölüm alırlar!’
Umarım IRGC ve polis, İranlı vatanseverlerle barışçıl bir şekilde birleşir ve ülkeyi hak ettiği büyüklüğe geri getirmek için tek bir birlik olarak çalışır. Bu sürecin yakında başlaması gerekir; zira yalnızca Hamaney’in ölümü değil, ülkenin kendisi de yalnızca bir günde büyük ölçüde yok edilmiş, hatta silinmiştir.
Ancak ağır ve nokta atışı bombardıman, hedefimiz olan ORTA DOĞU’DA VE HATTA DÜNYA GENELİNDE BARIŞI sağlamak için, gerekli olduğu sürece hafta boyunca kesintisiz devam edecektir.”

Operasyonun Kapsamı ve Etkileri

ABD kaynaklarına göre saldırı, İran’daki stratejik noktaları ve üst düzey lider kadrosunu hedef aldı. Bölgede tansiyon yükselirken diplomatik gözlemciler gelişmeleri izliyor.

İran’dan Resmî Açıklama Yok

Trump’ın açıklamalarına rağmen İran yönetiminden resmi bir doğrulama yapılmadı.

Ortadoğu’da tansiyonu zirveye taşıyan son askeri gelişmelerin ardından, İran’ın Yüksek Lideri Ali Khamenei’in öldüğü yönünde iddialar uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. İddialar, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’nun yaptığı açıklamayla gündeme taşındı.

NETANYAHU: “HAYATTA OLMADIĞINA DAİR İŞARETLER VAR”

Netanyahu, İran’a yönelik gerçekleştirilen saldırıların ardından yaptığı açıklamada, Tahran’daki hedefler arasında Khamenei’e ait olduğu belirtilen bir yerleşkenin de bulunduğunu söyledi.

İsrail Başbakanı, operasyon sonrası oluşan tabloya ilişkin, “Khamenei’in artık hayatta olmadığına dair çok sayıda işaret var” ifadelerini kullandı. Ancak Netanyahu, ölüm iddiasına ilişkin kesin ve resmi bir teyit sunmadı.

SALDIRILARIN KAPSAMI

Uluslararası basına yansıyan bilgilere göre operasyon; stratejik askeri noktalar, güvenlik tesisleri ve üst düzey isimlerin bulunduğu öne sürülen bölgeleri kapsadı.

İsrail kaynakları, saldırının İran’ın askeri ve nükleer kapasitesini hedef aldığını belirtirken, Tahran’dan henüz liderlik düzeyinde doğrudan bir görüntü ya da açıklama paylaşılmadı.

İRAN’DAN RESMİ DOĞRULAMA YOK

Khamenei’in öldüğüne dair iddialar uluslararası medyada geniş yer bulurken, İran makamlarından şu ana kadar resmi bir ölüm teyidi yapılmadı.

Bazı İranlı yetkililer, liderin hayatta olduğuna dair açıklamalar yaparken; bu açıklamaların doğrudan Khamenei tarafından yapılmamış olması, spekülasyonları artırdı.

BÖLGESEL VE KÜRESEL ETKİLER

Söz konusu iddia, yalnızca İran iç siyaseti açısından değil, bölgesel dengeler bakımından da kritik önem taşıyor.

İran’da olası bir liderlik boşluğu ihtimali; Körfez ülkeleri, İsrail, ABD ve Avrupa başkentlerinde yakından takip ediliyor. Uzmanlar, resmi doğrulama gelmeden yapılacak değerlendirmelerin temkinli olması gerektiğine dikkat çekiyor.

ABD Başkanı Donald Trump hamaney'in öldürüldüğü iddialarını doğruladı.

İstal ordusu 7 üst duzey yetkilinin etkisiz hale getirildigini açıkladı.

Japonya’nın NHK televizyonunun yayınladığı en son kamuoyu yoklamasına göre, halkın ülke ekonomisinin geleceğine olan güveni en düşük seviyeye indi. 3 bin katılımcıyı kapsayan bu yetkili anket, rahatsız edici bir gerçeği ortaya koyuyor: fiyat kontrolü alanında, Takaichi Sanae çizgisindeki yönetim 1998’den bu yana, yani 27 yılın “en kötü rekorunu” kırmış durumda.

NHK’nın Ekim–Kasım aylarında gerçekleştirdiği ve vatandaşların çeşitli alanlardaki memnuniyetini ölçmeyi amaçlayan bu araştırma, adeta sert ifadeli bir “karne” niteliği taşıyor.

Verilere göre, “Japonya’nın şu anda kötüye gittiği alanlar” sorusuna verilen yanıtlarda “fiyatlar” açık ara ilk sırada yer aldı. Japon halkının yüzde 73’ü fiyatların kötüleştiğini düşünüyor.
Bu oran, bir önceki anket dönemine göre 2 puanlık artış anlamına gelirken, aynı zamanda 1998’de ölçümlerin başladığı tarihten bu yana kaydedilen en yüksek seviye olarak dikkat çekiyor. Hatırlanacağı üzere 1998 yılı, Asya finansal krizinin Japonya’yı derinden sarstığı ve “balon ekonomi”nin çöküşünün ardından yaşanan en karanlık dönemlerden biri olarak kayıtlara geçmişti. Bugün küresel ölçekte benzer bir finansal tsunami yaşanmamasına rağmen, halkın fiyatlara yönelik algısı o dönemi dahi geride bırakmış görünüyor. Bu tablo, Japonya’nın “ithal edilmiş enflasyon” ile “zayıf iç talep” arasında sıkışmış yapısal sorunlarını gözler önüne seriyor.

Fiyat artışlarının ötesinde, makroekonomiye duyulan güven de ciddi şekilde sarsılmış durumda. Ankete katılanların yüzde 52’si ülkenin genel ekonomik durumunun kötüleştiğini belirtirken, yüzde 41’i devlet maliyesinin gidişatından endişe duyduğunu ifade ediyor. Ortaya çıkan bu yaygın kötümserlik, uygulanan ekonomik teşvik politikalarının geniş halk kesimlerine yeterince yansımadığını, aksine gelir dağılımındaki uçurumu ve geçim maliyeti baskısını derinleştirdiğini gösteriyor.

Halkın yaşadığı ekonomik sıkıntılara karşın, kamu hizmetlerinde hissedilen iyileşmenin sınırlı kalması da dikkat çekiyor. Katılımcıların “iyiye gittiğini” düşündüğü alanlar arasında yer alan afet önleme, sağlık hizmetleri ve eğitim başlıklarında dahi onay oranları sırasıyla yüzde 22, yüzde 20 ve yüzde 16 gibi düşük seviyelerde kaldı. Bu veriler, Japon toplumunda yalnızca cüzdanlara değil, devletin temel hizmetleri sunma kapasitesine yönelik de ciddi bir güven erozyonu yaşandığını ortaya koyuyor.
Doğu Asya perspektifinden bakıldığında ise Japonya’daki bu tablo daha da belirgin hale geliyor.

Japon halkı yüzde 73’lük oranla fiyatların kötüleştiğini düşünürken, bölgedeki bazı ülkeler farklı bir ekonomik dayanıklılık sergiliyor. Özellikle Çin, güçlü tedarik zinciri entegrasyonu ve sanayi politikaları sayesinde enflasyonist baskıları görece sınırlı tutmayı başardı. Küresel ticarette korumacılığın arttığı bir dönemde dahi mal ticaretinde tarihi düzeyde fazlalar kaydedilmesi, bu dayanıklılığın önemli göstergeleri arasında yer alıyor.

Japon haneleri pahalı ithal enerji ve gıda ürünleriyle mücadele ederken, Çin’de daha istikrarlı bir fiyat yapısı ve güçlü ihracat performansı, vatandaşların geçim koşulları açısından bir tampon işlevi görüyor. Bir tarafta hızla artan fiyatlar ve bozulan mali dengeler, diğer tarafta daha sağlam tedarik zincirleri ve büyüyen ticaret hacmi… Bu keskin karşıtlık, dışa bağımlılığı yüksek ve sanayi egemenliği zayıf ekonomilerin küresel dalgalanmalar karşısında ne kadar kırılgan olabildiğini açık biçimde ortaya koyuyor.

Takaichi Sanae çizgisindeki yönetim için 27 yılın “en kötü” fiyat algısı rekorunun kırılması belki de yalnızca bir başlangıç. İthal enflasyon baskısı ve kronik mali açık sorunlarına kalıcı çözümler üretilemediği takdirde, Japonya 2026’ya yalnızca pahalılıkla değil, toplumun yönetime duyduğu güvenin daha da aşınmasıyla girebilir.

ASİDER adına resepsiyonlara Dernek Genel Başkanı Ali Çalışkan, Dernek Başkan Yardımcısı Sahra Şahin, Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Altunbaş, Duisburg Bölge Başkanı Şevket Öztürk, Barış Aydın ve Dr. Melis Çalışkan katıldı.

Cumhuriyet coşkusunu Almanya’da da yaşayabilmenin gurbetçiler adına değerli bir his olduğunu dile getiren ASİDER Genel Başkanı Ali Çalışkan, etkinlik sonrası yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Cumhuriyetimizin coşkusuna Almanya’da ortak olmak bizleri son derece mutlu ediyor. Bu coşkuyu buralarda da yaşamak ve gelecek kuşaklara aktarmak her şeyden daha önemli. Cumhuriyet, bizler için sadece bir yönetim biçimi değil; aynı zamanda bağımsızlık ve çağdaşlığın simgesidir.”

Etkinlikte Türk toplumu üyeleri, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri ve davetliler bir araya gelerek Cumhuriyetimizin 102. yıl dönümünü birlik ve beraberlik içinde kutladı.

ASİDER yetkilileri, yurt dışında yaşayan Türk toplumunun milli günlerde bir araya gelmesinin, aidiyet duygusunu ve kültürel bağları güçlendirdiğini vurguladı.

Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki hükümet, "Gazze’deki savaşı sona erdirme ve tüm İsrailli esirleri geri getirme anlaşmasını" onayladı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner'in de katıldığı toplantıda 5 aşırı sağcı bakan anlaşmaya "hayır" oyu verdi.

Aşırı sağcı bakanların "hayır" oyuna rağmen Hamas ile varılan Gazze'deki ateşkes anlaşmasının ilk aşaması Güvenlik Kabinesi'nde kabul edildi.

İsrail resmi yayın kurumu KAN’ın haberine göre, hükümetteki bakanların çoğunluğu anlaşmayı onaylarken, Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir ve Maliye Bakanı Bezalel Smotrich dahil 5 bakan karşı oy kullandı.

Karşı oy kullanan tüm bakanların Ben-Gvir ve Smotrich’in liderliğindeki partilere mensup olduğu aktarıldı.

İsrail ordusunun kısmi çekilmesi başladı

İsrail ordusunun Gazze Şeridi'nde işgal ettiği bazı bölgelerden kısmi olarak çekilmeye başladığı bildirildi.

İsrail devlet televizyonu KAN'da yer alan haberlere göre, anlaşmanın kabul edilmesi sonrası İsrail askerleri Gazze'de işgal edilen bazı bölgelerden "ayarlanmış konuşlanma hatlarına" çekilmeye başladı.

İsrail Ordu Radyosu ise anlaşmanın yürürlüğe girmesinin ardından bazı tugayların Gazze'den çekildiğini yazdı.

Öte yandan bölgeden gelen görüntülerde, kısmi çekilmenin ardından Gazze sınırında yaşanan askeri hareketlilik dikkati çekiyor.

İsrail ordusuna ait çok sayıda tank ve zırhlı aracın Gazze'den ayrıldığı görülüyor.

İsrail ordusunun basın ofisi, AA muhabirinin ateşkese rağmen Gazze'deki patlamaların sürmesinin nedenine ilişkin yazılı sorusunu ise yanıtsız bıraktı.

Times Of Israel gazetesinde çıkan haberde ise İsrail ordusunun Gazze Şeridi'ndeki bazı bölgelerde kısmi çekilmeyi topçu ateşi ve hava saldırısı eşliğinde yaptığı belirtildi.

Haberde ayrıca, İsrail ordusunun Gazze'deki kısmi çekilmesinin saat 12'de tamamlanmasının beklendiği ifade edildi.

Ancak yerel yetkililerden yapılan açıklamada, sirenlerin çalmasının sebebinin şehir merkezini Kuzey Denizi’ne bağlayan Elbe Nehri’nde su seviyesinin yükselmesi olduğu belirtildi. Açıklamanın ardından şehir sakinleri rahat bir nefes aldı.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, Fransa ve Suudi Arabistan öncülüğünde BM Genel Merkezi’nde düzenlenen Filistin Meselesine Çözüm Bulunması ve İki Devletli Çözümün Hayata Geçirilmesi Konulu Yüksek Düzeyli Uluslararası Konferansı’nda konuştu. Guterres, "İki devletli çözümün uygulanmasına ilişkin bu uluslararası konferansı düzenleyen Fransa ve Suudi Arabistan hükümetlerine teşekkür ederim. Ayrıca Filistin heyetine de teşekkür etmek ve onların tam temsil edilme fırsatından mahrum bırakılmasından duyduğum hayal kırıklığını bir kez daha belirtmek isterim" dedi.

"Uluslararası hukuk ihlal edilmiştir"

İsrail-Filistin ihtilafının on yıllardır devam ettiğini hatırlatan Guterres, "Kendimizi kandırmayalım. İsrail-Filistin çatışması nesiller boyu çözülememiştir. Diyalog başarısız olmuştur. Kararlar hiçe sayılmıştır. Uluslararası hukuk ihlal edilmiştir. On yıllardır süren diplomasi başarısız olmuştur. Durum dayanılmazdır ve her geçen saat daha da kötüye gitmektedir. Bugün buradayız, çünkü bu kabustan çıkmanın tek yolunu bulmaya çalışıyoruz" dedi.

Birçok devletin Filistin’i tanımasını memnuniyetle karşıladığını aktaran Guterres, "Bir kez daha acil ve kalıcı bir ateşkes, tüm rehinelerin derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakılması ve acil, tam güvenli, koşulsuz ve engelsiz insani yardım erişimi çağrısında bulunuyorum" dedi.

Hiçbir şeyin Filistin halkına yönelik toplu cezalandırmayı veya herhangi bir tür etnik temizliği haklı çıkaramayacağını vurgulayan Guterres, "Gazze’nin sistematik olarak yok edilmesi, nüfusun aç bırakılması, çoğu kadın ve çocuk olan on binlerce sivilin ve yüzlerce insani yardım çalışanımızın öldürülmesi, Batı Şeria’da iki devletli çözümü varoluşsal bir tehdit altına sokan gelişmeleri hiçbir şey mazur gösteremez" dedi.

İsrail tarafından yasadışı Yahudi yerleşim yerlerinin genişletilmesine tepki gösteren Guterres, ilhak tehdidinin giderek arttığını ve Yahudi yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik saldırılarının yoğunlaştığına dikkat çekti. Tüm bunların durması gerektiğini ifade eden Guterres, "Bu durum ahlaki, hukuki ve siyasi olarak kabul edilemez. Çok geç olmadan iki devletli çözüme yeniden bağlılık göstermeliyiz. İki bağımsız, komşu, demokratik ve egemen devletin karşılıklı olarak tanındığı ve uluslararası topluma tam olarak entegre olduğu bir çözüm" dedi.

"Bu, İsrail’in küresel sahnede giderek artan izolasyonunu daha da artıracaktır"

Filistinlilerin yerlerinden edilmelerinin, temel haklarının reddedilmesinin ve işgal altında yaşamalarının 21. yüzyılda nasıl mümkün olduğu sorusunu yönelten Guterres, "Bu ne barış ne de adalet. Bu, İsrail’in küresel sahnede giderek artan izolasyonunu daha da artıracaktır. Açık konuşalım, Filistinliler için devlet kurmak bir ödül değil, bir haktır. Filistin devletinin kurulmasını reddetmek, her yerdeki aşırılık yanlılarına bir hediye olacaktır. İki devlet olmadan Orta Doğu’da barış olmayacak ve radikalizm tüm dünyaya yayılacaktır" dedi.

Söz konusu konferansın bir dönüm noktası olması temennisinde bulunan Guterres, "Bu konferans, yasadışı işgali sona erdirmek ve uygulanabilir iki devletli bir çözüm için ortak arzumuzu gerçekleştirmek için geri dönüşü olmayan ilerlemeleri teşvik eden bir katalizör olmalıdır. Bu, İsrailliler ve Filistinliler arasında adil ve kalıcı bir barışa ve tüm Orta Doğu’da barış ve güvenliğe giden tek inandırıcı yoldur. İsrail, Filistin ve tüm insanlık için iki devletli çözümün geçerli olmasını sağlamak için elinizden gelen her şeyi yapmanızı rica ediyorum" dedi.

Rusya’nın Kamçatka Yarımadası açıklarında 7.8 büyüklüğünde deprem kaydedildi. ABD Jeolojik Araştırma Merkezi (USGS), depremin Petropavlovsk-Kamchatsky kentinin 145 kilometre doğusunda 10 kilometre derinlikte meydana geldiğini aktardı.

ABD Ulusal Hava Durumu Servisi’nin Hawaii’deki Pasifik Tsunami Uyarı Merkezi, depremin ardından tsunami uyarısı yayınladı.

Depremdeki can ve mal kaybı olup olamadığı henüz bilinmiyor.

İsrail, Gazze Şeridi’ndeki sivilleri hedef almaya devam ediyor. Bölgede soykırım gerçekleştiren İsrail ordusunun yoğun saldırıları nedeniyle can kaybı günden güne artıyor. Filistin Sağlık Bakanlığı, son 24 saat içinde Gazze Şeridi’ndeki hastanelere 68 sivilin cansız bedeninin ve 346 yaralının ulaştığını, daha önceki saldırılarda enkaz altına kalan sivillere ulaşmakta ise halen zorluk yaşandığını bildirdi.

Bakanlık ayrıca, İsrail’in Gazze Şeridi’nde ateşkesi tek taraflı bozduğu 18 Mart’tan bu yana 12 bin 321 Filistinlinin öldürüldüğünü, 52 bin 569 Filistinlinin de yaralandığını açıkladı.

İsrail saldırılarının başladığı 7 Ekim 2023 tarihinden bu yana ortaya çıkan bilançonun da aktarıldığı açıklamada, toplam can kaybının 64 bin 871’e, yaralı sayısının da 164 bin 610’a yükseldiği ifade edildi.

Yardım dağıtım noktalarında ölenlerin sayısı 2 bin 494’e yükseldi yükseldi

İsrail’in yardım noktalarına saldırılar düzenlemeye devam ettiğini de açıklayan Sağlık Bakanlığı, son 24 saatte bu bölgelerdeki saldırılar nedeniyle 10 cansız bedenin hastanelere ulaştığını, 8 sivilin de yaralandığını duyurdu. Açıklamada, "Yardım dağıtım bölgelerinde ölenlerin sayısı 2 bin 494’e, yaralı sayısı ise 18 bin 135’e yükseldi" denildi.

Gazze’de yetersiz beslenmeden kaynaklı can kaybı 422’ye yükseldi

Bakanlığın açıklamasında ayrıca, İsrail’in bölgeye giriş çıkışları kapatarak insani yardım malzemesi ve gıda sevkiyatını engellediği Gazze Şeridi’ndeki yetersiz beslenmeden kaynaklı can kayıplarına da değinildi. Bakanlık, Gazze Şeridi’nde son 24 saat içinde açlık ve yetersiz beslenme nedeniyle 2 sivilin daha hayatını kaybettiğini bildirdi. Son verilerle birlikte, Gazze’deki yetersiz beslenme kaynaklı toplam can

kaybı 145’i çocuk olmak üzere 422’ye yükseldi.

Açıklamada ayrıca, Birleşmiş Milletler Entegre Gıda Güvenliği Aşama Sınıflandırması’nın (IPC) Gazze Şeridi’nde kıtlık ilan ettiği 22 Ağustos 2025 tarihinden bu yana 30’u çocuk 144 ölüm kaydedildiği aktarıldı.

İsrail, Gazze Şeridi’ne yönelik yoğun saldırılarını sürdürürken uluslararası toplum insani krizin çözülmesi için çabalarını sürdürüyor. ABD’nin New York eyaletinde toplanan Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu, Suudi Arabistan ve Fransa’nın ev sahipliğinde gerçekleştirilen konferansta Gazze Şeridi’nde iki devletli çözüme ilişkin bildiriyi ezici çoğunlukla onayladı. Oylamada 142 ülke ‘evet’ oyu verirken, 10 ülke ‘hayır’ oyu kullandı, 12 ülke ise çekimser kaldı. BM Genel Kurulu tarafından onaylanan 7 sayfalık bildiride, bölgedeki insani krize yönelik somut, zamanla sınırlı ve geri döndürülemez adımlar atılmasına yönelik çağrılar yapıldı. Bildiride aynı zamanda Gazze’deki savaşın derhal sona ermesi gerektiği vurgulanırken, BM Güvenlik Konseyi tarafından yetkilendirilecek geçici bir uluslararası istikrar gücünün de bölgeye konuşlandırılması çağrısı yapıldı.

Bildiride Hamas ve İsrail kınandı

Onaylanan bildiride, Hamas’ın mücadelesi ve İsrail’in Gazze Şeridi’nde siviller ile sivil altyapıya yönelik saldırıları, bölgedeki kuşatması ve açlığı silah olarak kullanması da kınandı. BM tarafından yapılan açıklamada, İsrail’in eylemlerinin yıkıcı bir insani felakete ve krize yol açtığı ifade edildi.

Kararı reddeden ülkeler

İsrail ve ABD’nin yanı sıra Arjantin, Macaristan, Mikronezya, Nauru, Palau, Papua Yeni Gine, Paraguay ve Tonga ‘hayır’ oyu kullandı.

ABD tarafından yapılan açıklamada bildiri, "bir başka yanlış yönlendirilmiş ve zamansız halkla ilişkiler gösterisi" olarak nitelendirdi. Açıklamada, bildirinin çatışmayı sona erdirmeye yönelik ciddi diplomatik çabaları baltaladığı öne sürüldü.

Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noel Barrot da sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, bu kararın Hamas’ın uluslararası alanda yalnız bırakılmasını sağlayacağını öne sürdü.

Çok sayıda ülkenin Filistin’i tanıması bekleniyor

Oylama, 22 Eylül’de BM Genel Kurulu’nun üst düzey toplantısının oturum aralarında yapılacak olan liderler zirvesi öncesinde gerçekleşti. Söz konusu zirvede Fransa, İngiltere, Kanada ve Avustralya dahil birçok ülkenin Filistin devletini resmen tanıması bekleniyor.

NATO, Rusya’nın insansız hava araçlarıyla (İHA) gerçekleştirdiği Polonya hava sahası ihlaline yanıt olarak Avrupa’nın doğu kanadındaki savunmalarını güçlendirmek için yeni bir karar aldı. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Brüksel’deki NATO karargahında gerçekleştirilen basın toplantısında ABD’li General Alexus Grynkewich ile birlikte yaptığı ortak açıklamada, "NATO olarak topraklarımızı korumaktaki kararlılık ve kabiliyetimizi açık şekilde ortaya koymalıyız ve ‘Eastern Sentry’ (Doğu Gözcüsü) operasyonu da tam olarak bunu hedefliyor. Bu askeri faaliyet önümüzdeki günlerde gerçekleştirilecek ve Danimarka, Fransa, İngiltere, Almanya’nın yanı sıra çeşitli müttefiklerin unsurlarını içerecek" ifadelerini kullandı.

Rutte, NATO’nun halihazırda önemli miktarda askeri unsur bulundurduğu Doğu Avrupa’da yeni operasyon dahilinde ne kadar ilave unsur konuşlandıracağına ilişkin bir bilgi vermedi ancak, görevlendirilecek ilave askeri unsurların sayısının sınırlı olduğu belirtti. Bunlar arasında Danimarka’dan 2 F-16 tipi savaş uçağı ve bir fırkateyn, Fransa’dan 3 Rafale savaş uçağı ve Almanya’dan 4 Eurofighter savaş uçağı yer alıyor.

"Polonya hava sahasının ihlaline yönelik incelemeler devam ediyor"

Genel Sekreter Rutte, NATO’nun Rusya’nın gerçekleştirdiği hava sahası ihlali ve arkasındaki amaçlara yönelik incelemelerin hala devam ettiğini de aktardı. Rutte ayrıca Rusya’nın kasıtlı olup olmadığı tartışılan faaliyetine yönelik, "Pervasız ve kabul edilemez" nitelendirmesini yineledi.

"Polonya ve müttefik ülkelerin halkları kendilerini güvende hissetmelidir"

ABD’li General Grynkewich de, Doğu Gözcüsü operasyonunun NATO’nun kuzeydeki Baltık ülkelerinden, güneyde Romanya ve Bulgaristan’a uzanan doğu kanadı boyunca esnek ve entegre bir faaliyet olacağını aktardı. Grynkewich, söz konusu operasyonun sadece belirli bir bölgeye konuşlandırılan sabit birliklerden ziyade, doğu kanadının tamamının savunulmasında daha esnek bir yaklaşım benimsemekle ilgili olduğunu vurguladı. ABD’li General ayrıca, "Polonya ve müttefik ülkelerin halkları bu hafta başındaki hızlı müdahalemiz ve bugün burada gerçekleştirdiğimiz açıklama sayesinde kendilerini güvende hissetmelidir" ifadelerini kullandı.

Ne olmuştu?

Rusya’ya ait insansız hava araçları (İHA), geçtiğimiz çarşamba gecesi Polonya hava sahasını ihlal etmiş, Polonya Silahlı Kuvvetleri Operasyon Komutanlığı’ndan yapılan açıklamada, "Rusya’nın gece saatlerinde Ukrayna’ya düzenlediği saldırı sırasında Polonya hava sahasının defalarca ihlal eden Rusya’ya ait İHA’lar düşürüldü" denilmişti. Açıklamada "Hava sahasının emsali görülmemiş bir ölçekte ihlaline tanık olundu. Bu, vatandaşlarımızın güvenliğini tehdit eden bir saldırı eylemidir" ifadeleri kullanılmıştı.

NATO görevi kapsamında Hollanda Hava Kuvvetleri’ne ait nakliye ve yakıt ikmal uçağı Airbus A330 Eindhoven şehrinden, İtalyan Hava Kuvvetleri’ne ait AWACS uçağı da Estonya’dan havalanarak Polonya hava sahasında gece boyunca devriye uçuşu yapmıştı. Polonya’nın güneydoğusundaki Rzeszow-Jasionka Havaalanı üzerinde de ABD’ye ait F-35 savaş uçağının da devriye görevi gördüğü bildirilmişti.

"İHA saldırısı bir hata değildi"

Rusya Savunma Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, İHA’ların Polonya’yı değil, Ukrayna’yı hedef aldığı ve hava sahası ihlalinin kasıtlı olarak gerçekleştirilmediği belirtilmişti. Polonya Başbakanı Donald Tusk ise Rusya’nın açıklamalarını reddederek, "Polonya’ya yapılan İHA saldırısının bir hata sonucu olmasını isterdik. Ama hata değildi. Bunu biliyoruz" demişti.

ABD merkezli Fox News televizyon kanalında dün ABD Başkanı Donald Trump’ın en sevdiği programlardan biri olan "Fox & Friends" sırasında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu karşıtı bir reklam yayınlandı. Reklamda, Netanyahu’nun ABD’nin eski Başkanları Bill Clinton, Barrack Obama, Joe Biden ve mevcut Başkan Trump ile olan görüntülerinin paylaşılarak, "Netanyahu yıllardır ABD başkanlarını manipüle etti. Bill Clinton’ı kandırdı, Obama’yı dolandırdı, Biden’ı oyuna getirdi. Şimdi de Gazze konusunda sizi kandırmaya çalışıyor, Başkan Trump. Hak ettiğiniz Nobel Barış Ödülü mümkün, Sayın Başkan. Ancak Netanyahu’ya güvenen herkes yanıldı. O sadece kendini düşünüyor. Çaresiz durumda. Zayıf olan ABD başkanlarını aptal yerine koydu. Başkan Trump, onun size de aynısını yapmasına izin vermeyin" ifadeleri kullanıldı.

Reklamı, MAGAFNP adlı bilinmeyen bir grubun yayınlattığı ifade edildi.

ÇİN İLE EKONOMİK İŞ BİRLİĞİ VE STRATEJİK DİYALOG

Erdoğan, Şi Cinping ile Tiencin Konukevi’nde gerçekleştirdiği görüşmede, Türkiye-Çin ilişkilerinin stratejik boyutuna vurgu yaptı. İkili ticaretin dengeli ve sürdürülebilir hale getirilmesi için yatırımların önemine dikkat çeken Cumhurbaşkanı Erdoğan, özellikle dijital teknolojiler, enerji, sağlık ve turizm alanlarında Çin firmalarının Türkiye’ye yatırım yapmasının eşgüdümle desteklenmesi gerektiğini belirtti.

Orta Koridor ile Çin’in Yol ve Kuşak Girişimi’nin uyumlaştırılması için müşterek adımlar atılmasının önemini vurgulayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, mevcut iş birliği mekanizmalarının düzenli işletilmesi konusunda mutabakata varıldığını ifade etti. Türkiye’nin “Tek Çin” politikasına desteği de yinelenirken, Gazze’deki insani kriz, Ukrayna-Rusya savaşı, Suriye’nin kalkınması ve bölgesel konular masaya yatırıldı.

Görüşmeye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Ticaret Bakanı Ömer Bolat ve MİT Başkanı İbrahim Kalın katıldı.

PAKİSTAN İLE DAYANIŞMA VE ORTAK TUTUM

Erdoğan, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif’i kabulünde, Türkiye-Pakistan ilişkilerinin ticaret, enerji, savunma sanayii ve güvenlik alanlarında geliştirilmesi için gösterilen çabalara değindi. Türkiye’nin, Pakistan ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) arasındaki ilişkilerin güçlenmesinden duyduğu memnuniyeti ifade eden Erdoğan, bu dayanışmayı takdirle karşıladıklarını belirtti.

İsrail’in Gazze’deki soykırım politikalarına karşı Türkiye ve Pakistan’ın aynı çizgide durduğunu vurgulayan Erdoğan, bu konuda eşgüdüm içinde çalışmaya devam edeceklerini söyledi. Ayrıca, Suriye’nin birliği ve toprak bütünlüğünün Türkiye için vazgeçilmez olduğunu, bu ülkeyi karıştırmaya yönelik her türlü eylemin karşısında olduklarını dile getirdi. Görüşmede bölgesel ve küresel konular da ele alındı.

ABD Başkanı Donald Trump, düzenlediği basın toplantısında başkent Washington DC’de "kamu güvenliği acil durumu" ilan edildiğini açıkladı. Washington DC’nin "çeteler, uyuşturucu bağımlıları ve evsizler" tarafından ele geçirildiğini iddia eden Trump, "Bugün Washington DC’de kurtuluş günü. Başkentimizi geri alıyoruz" ifadelerini kullandı.

Columbia Bölgesi Özerklik Yasası’nın 740. maddesini devreye sokarak yerel polisi federal kontrolü altına alan Trump, başkente Ulusal Muhafızlar konuşlandırılacağını açıkladı. Los Angeles, New York ve Chicago gibi şehirlerin de bu adımı izlemesini umduğunu belirten Trump, "Kendi kendilerini temizlemek için adımlar atmalılar" ifadesini kullanarak, gerektiğinde diğer şehirlerde de benzer federal müdahaleler yapılabileceğini söyledi.

"Her iki lideri de masaya oturtacağım"

Trump, toplantıda Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile cuma günü Alaska’da yapacağı görüşmeye de değindi. Trump, söz konusu görüşmenin amacının barış anlaşmasının parametrelerini ele almak olduğunu belirterek, "Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy ve Avrupa liderleriyle görüşmeden önce barış anlaşmasının parametrelerinin ne olacağını görüşmek üzere Putin ile bir araya geleceğim" dedi.

"Putin ile görüşmede bir anlaşma yapacak mısınız?" sorusuna Trump, "Anlaşma yapmayacağım. Anlaşma yapmak bana düşmez. Bir sonraki görüşmeye Putin ve Zelenskiy’nin de katılmasını istiyorum. Sonuç olarak ikisini bir odaya koyacağım. Ben orada olacağım ya da olmayacağım ve bence sorun çözülecek. Her iki lideri de masaya oturtacağım" cevabını verdi.

"İlk iki dakika içinde bir anlaşmaya varılıp varılamayacağını kesin olarak öğreneceğim"

Savaşın sona erdirilmesi için en uygun ortamın iki liderin yüz yüze gelmesi olduğunu vurgulayan Trump, "Vladimir Putin ile bir görüşme yapacağız ve görüşmenin sonunda muhtemelen ilk iki dakika içinde bir anlaşmaya varılıp varılamayacağını kesin olarak öğreneceğim. Çünkü ben bunu yapıyorum. Anlaşmalar yapmak benim işim" dedi.

Putin’in Alaska’daki toplantı için ABD’ye gelmesini "saygılı bir davranış" olarak nitelendiren Trump, görüşmede Putin’e "Bu savaşın sona erme zamanı geldi" mesajını ileteceğini söyledi. Muhtemel bir barış anlaşmasında sınır değişiklikleri ve toprak takaslarının gündeme gelebileceğini dile getiren Trump, "Ukrayna için iyi şeyler, kötü şeyler değil. Ancak bazı bölgeler Rusya’nın elinde. Okyanus kıyısının büyük bölümü onlarda. Gayrimenkulde en değerli alanlar su kenarıdır. Rusya’nın çok değerli bir toprak parçası var. Putin savaş yerine ticarete yönelseydi neler olurdu diye düşündüm. Bilirsiniz, onlar savaşçı bir millet. Yaptıkları şey bu. Çok savaş yapıyorlar" dedi.

Ukrayna’nın savaş öncesi bin mil uzunluğunda kıyı şeridine sahip olduğunu hatırlatan Trump, "Bu bölgelerin bir kısmını geri almak için çalışacağız" dedi.

"Putin ile bir toplantı yapmayı bekliyorum, iyi geçeceğini düşünüyorum, ama kötü de geçebilir"

Putin’le yapacağı görüşmede işler yolunda giderse ABD ile Rusya arasında ticaret ilişkilerinde normalleşme olup olmayacağı sorusu üzerine Trump, "Evet, öyle" cevabını verdi. Trump, savaşın sona ermesinin ABD-Rusya ilişkilerini olumlu etkileyeceğini ve ticari potansiyeli artıracağını vurgulayarak, "Putin ile görüşmenin iyi geçeceğini düşünüyorum, ama kötü de geçebilir. Ben buraya tek bir nedenle geldim, başka birinin başlattığı, hiç olmaması gereken bir savaşı bitirmek için ve eğer bitirebilirsem harika olur. Karmaşık bir savaş, çok fazla kan döküldü" dedi.

"Putin tüm Ukrayna’yı istiyor"

Putin’in hedefleri konusunda net konuşan Trump, "Putin’in tüm Ukrayna’yı istediğine inananlardanım. Kendi başkanlığım döneminde Rusya’nın hiçbir toprak kazanımı olmadı" ifadelerini kullandı.

ABD’nin eski Başkanı Joe Biden yönetiminin Kuzey Akım 2 doğal gaz boru hattı projesini engellemeyerek Rusya’ya büyük bir hediye verdiğini belirten Trump, Rusya’nın şimdiye kadar inşa ettiği en büyük ekonomik kalkınma projesi olarak nitelendirdiği Nord Stream 2 boru hattı projesine yaptırım uyguladığını hatırlattı.

"Ben olmasam bu sorun son kişi ölene kadar çözülmezdi"

Trump, Putin görüşmesinin ardından Avrupa Birliği ve NATO liderleriyle temasa geçeceğini, ayrıca Zelenskiy’e "saygı gereği" öncelik vereceğini belirterek, "Çok hızlı bir ateşkes görmek istiyorum. Avrupa liderleri de bu savaşın bitmesini istiyor. Bana güveniyorlar. Ben olmasam bu sorun son kişi ölene kadar çözülmezdi" dedi.

Çin ile ticaret ateşkesi sinyali

Çin ile gümrük vergileri sonrası başlayan ve hala devam eden ticaret müzakerelerine değinen Trump, mevcut gümrük vergilerinin uzatılabileceğini belirterek, "Ne olacağını göreceğiz. Oldukça iyi idare ediyorlar. Başkan Xi ile ilişkilerimiz çok iyi" dedi.