Psikolog Esma Burhan'dan velilere kritik yaz tatili çağrısı: "Çocuklarınızın çocukluğunu elinden almayın"

Yeni stadyumun ihale süreci tamamlandı

İçeriği Görüntüle

Psikolog Esma Burhan, yaz tatiline giren öğrencilerin gelişimiyle ilgili ailelere önemli uyarılarda bulundu. Yaz tatilinin çocuklar için yalnızca yeni beceriler kazanma dönemi olmadığını vurgulayan Burhan, çocukların oyun oynamaya, dinlenmeye, sıkılmaya ve kendi hayal dünyalarını geliştirmeye de ihtiyaç duyduğunu belirterek, "Çocuklarınızı yaz tatilinde bir kurstan diğerine koşturmayın. Yaz tatili, okulun farklı bir versiyonuna dönüşmemeli." dedi.
Yaz tatilinin başlamasıyla birlikte birçok ailenin çocukları için kurs ve etkinlik planlamalarına yöneldiğini ifade eden Psikolog Esma Burhan, çocukların gelişimi açısından en değerli zamanların bazen "boş" gibi görünen anlar olduğunu söyledi. Burhan, günümüzde çocukların yaz tatillerinin de yoğun programlarla doldurulduğunu, bunun ise çocukların doğal gelişim süreçlerini olumsuz etkileyebileceğini dile getirdi.
"En değerli gelişim bazen boş görünen zamanlarda gerçekleşiyor"
Kendi çocukluğundan örnekler veren Burhan, sabah evden çıkıp akşama kadar sokakta oyun oynadıkları günleri hatırladığını belirterek, o dönemlerde yaşanan serbest zamanların bugün psikoloji biliminin de önemini ortaya koyduğu gelişim fırsatları sunduğunu ifade etti.
Çocukların bazen canlarının sıkıldığını, ardından kendi oyunlarını kurduklarını ve yeni uğraşlar geliştirdiklerini anlatan Burhan, "Bugün bir psikolog olarak biliyorum ki, o boş gibi görünen saatler aslında çocuk gelişiminin en kıymetli zamanlarından biriymiş." ifadelerini kullandı.
"Yaz tatili okul dönemine benzememeli"
Son yıllarda birçok çocuğun yaz tatilinin de yoğun kurs programlarıyla geçtiğine dikkat çeken Burhan, sabah yüzme, öğleden sonra İngilizce, ertesi gün spor, sanat veya kodlama gibi etkinliklerle çocukların sürekli planlı bir yaşamın içerisinde kaldığını söyledi.
Burhan, çocukların ilgi duydukları alanlarda spor yapmasının, sanatla ilgilenmesinin veya yabancı dil öğrenmesinin son derece değerli olduğunu vurgulayarak, önemli olanın kursların tamamen kaldırılması değil, tatilin bütününün programlarla doldurulmaması olduğunu belirtti.
"Sorulması gereken soru şu"
Velilere önemli bir değerlendirme önerisinde bulunan Burhan, şu ifadeleri kullandı:
"Bu kurs çocuğumun yazını zenginleştiriyor mu, yoksa yazın kendisinin yerine mi geçiyor?"
Çocuğun haftada birkaç gün severek katıldığı etkinliklerin gelişimini destekleyebileceğini ifade eden Burhan, geri kalan zamanlarda ise çocukların dinlenmeye, arkadaşlarıyla vakit geçirmeye, oyun oynamaya ve kendi zamanlarını yönetmeye fırsat bulmaları gerektiğini söyledi.
"Çocuk gelişimi sadece kurslarda gerçekleşmez"
Çocukların gelişiminin yalnızca eğitim programlarıyla sınırlı olmadığını belirten Burhan, serbest oyunun çocuk gelişimindeki yerine dikkat çekti.
Çocukların arkadaşlarıyla oyun kurarken, tartışıp barışırken, doğayı keşfederken, hayal kurarken ve evde kendi oyunlarını oluştururken de çok önemli beceriler kazandığını ifade eden Burhan, bilimsel araştırmaların da serbest oyunun yaratıcılığı, problem çözme becerisini, öz düzenlemeyi, sosyal ilişkileri ve yürütücü işlevleri desteklediğini ortaya koyduğunu söyledi.
Yetişkin müdahalesinin minimum olduğu oyunların çocukların bağımsızlık, karar verme ve öz güven gelişimine önemli katkılar sağladığını dile getiren Burhan, çocukların kendi kurallarını koyabildikleri oyun ortamlarının mutlaka desteklenmesi gerektiğini belirtti.
"Can sıkıntısı her zaman kötü değildir"
Velilerin çoğu zaman çocuklarının "Çok sıkıldım." sözünü duyduklarında hemen yeni bir etkinlik planladıklarını ya da ekran kullanımına yöneldiklerini ifade eden Burhan, bunun her zaman doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.
Can sıkıntısının çocukların üretkenliğini besleyen doğal bir süreç olduğuna dikkat çeken Burhan, bazen bu sıkıntının içerisinden yeni oyunların, hikâyelerin ve yaratıcı fikirlerin ortaya çıktığını belirtti.
"Bir karton kutu uzay gemisine dönüşebilir, minderlerden kale yapılabilir ya da çocuk kendi kendine yeni bir oyun geliştirebilir." diyen Burhan, her boşluğun yetişkinler tarafından doldurulmasının çocukların kendi zamanlarını yönetme ve iç motivasyon geliştirme fırsatlarını azalttığını ifade etti.
"Helikopter ebeveynlik çocukların gelişimini sınırlandırabiliyor"
Açıklamalarında "helikopter ebeveynlik" kavramına da değinen Burhan, çocukların her anını planlayan, tüm ihtiyaçlarına anında müdahale eden ve karşılaşabilecekleri her zorluğu önceden ortadan kaldırmaya çalışan ebeveyn tutumlarının uzun vadede bazı olumsuz sonuçlar doğurabileceğini söyledi.
Bu yaklaşımın temelinde sevgi ve kaygının bulunduğunu belirten Burhan, "Çocuğum geri kalmasın" düşüncesiyle hareket eden ailelerin farkında olmadan çocukların bağımsızlık becerilerini sınırlandırabileceğini dile getirdi.
Araştırmaların çocukların yaşlarına uygun ölçüde bağımsız hareket etmeye, seçim yapmaya, hata yapmaya ve kendi deneyimlerinden öğrenmeye ihtiyaç duyduğunu gösterdiğini belirten Burhan, öz güvenin, problem çözme becerisinin ve psikolojik dayanıklılığın ancak gerçek yaşam deneyimleriyle gelişebileceğini ifade etti.
"Çocuklara çocukluklarını yaşayabilecekleri alan bırakın"
Velilere yaz tatili planlamalarını gözden geçirmeleri çağrısında bulunan Burhan, çocukların haftada birkaç gün yüzme, resim, piyano veya yabancı dil gibi ilgi duydukları etkinliklere katılabileceklerini ancak bunun yanında bisiklete binmeleri, arkadaşlarıyla oyun oynamaları, dedeleriyle bahçede vakit geçirmeleri, ailece yürüyüş yapmaları, birlikte kurabiye hazırlamaları ve doğayla iç içe zaman geçirmelerinin de en az kurslar kadar değerli olduğunu söyledi.
Çocukların zaman zaman hiçbir şey yapmamalarının da gelişimlerinin doğal bir parçası olduğunu belirten Burhan, çocukluğun yalnızca sürekli öğrenmekten ibaret olmadığını vurguladı.
"En güzel yaz hediyesi özgürce çocuk olabilecekleri zamanlardır"
Yıllar sonra çocukların katıldıkları kursların isimlerini unutabileceklerini ancak aileleriyle yaşadıkları güzel anıları unutmayacaklarını söyleyen Burhan, çocukların hafızasında birlikte yenilen bir dondurma, bahçede oynanan bir oyun, ailece yapılan bir yürüyüş ya da can sıkıntısından doğan yaratıcı bir fikrin çok daha kalıcı izler bırakacağını ifade etti.
Burhan, açıklamasını şu mesajla tamamladı:
"Belki de çocuklara verebileceğimiz en güzel yaz hediyesi; gelişebilecekleri fırsatlarla birlikte, özgürce çocuk olabilecekleri boşluklar bırakmaktır."