banner600

banner756

banner534

17.04.2022, 05:00 74

Empati

Bir reklamcı bir bahar sabahı işe yetişmeye çalışırken, yol kenarında önündeki pankartında “Görme engelliyim, lütfen bana yardım eder misiniz !” yazan bir dilenciye denk gelmiş.

Tam da yanından geçip yoluna devam edecekken durmuş, geriye dönmüş, cebinden bir kalem çıkarmış ve pankartın başına üç kelime daha ekleyip yoluna devam etmiş…

O dakika itibariyle dilenciye, önünden geçen insanlar daha çok para bırakmaya başlamış. Pankartın yenilenmiş halinde şöyle yazılıymış: 

“Mevsim bahar ve ben görme engelliyim, lütfen bana yardım eder misiniz!” 

“İnsan acı duyabiliyorsa canlıdır. Başkasının acısını duyabiliyorsa insandır” der Tolstoy. “Ağlayabilseydiniz, anlayabilirdiniz” diye ifade eder Necip Fazıl Kısakürek de.

Evrimsel olarak kökenimizde var olan empati duygusu karşı tarafın duygularını anlayabilme ve ona uyumlu tepkiler verebilme manasındadır.

Ancak empati kurabilme yeteneğimiz sayesinde güvene dayalı ilişkiler kurar, yalnızlık hissinden kurtulur ve yaşanan çatışmalardan en az zararı alabiliriz.

Birisi için kötü hissetmek demek değildir empati; başkasının yüreğiyle hissedebilmek, başkasının bakış açısından dünyayı deneyimleyebilmektir.

Sizinle empati hakkında iki ilginç bilgiyi paylaşmak isterim:

Empati duygusuna dair ilk tespit: Kadınlarda erkeklere göre daha yüksek oranda olduğudur. 

Geçen akşam yemekte misafirimiz olan bir dostumuzun, okul birincisi olmasına ve okul yöneticilerinin ısrarlarına rağmen, erkek kardeşi gibi kendisine de üniversite öğrenimi görmesine fırsat verilmediği ama yıllar sonra ne yapıp edip biri Hukuk olmak üzere iki üniversite birden tamamlamayı başaran yaşam hikayesi paylaşımından da hareketle; 

Günümüzde bazı aileler, özellikle sosyal ve kültürel hayatı gelişememiş bölgelerimizde halen daha, “erkek adamın erkek evladı olur’’ kurgusuyla, eğitim hayatları esnasında sunulan fırsat ve özel imkanlarından, evine, hatta dostumuzun anlattığı kadarıyla, kendilerinin belirlediği şehirdeki okulu veya mesleği tercih etmeleri halinde hediye araba vaadine kadar neredeyse tüm yatırımlarını daha fazla erkek evlatları üzerine yapmış olsalar da, ilerleyen yıllarda kız çocuklarının yanlarındayken yaşlanmış anne babalarını daha iyi anladığını, daha samimi ve içten iletişim kurabildiklerini, kendilerini daha mutlu ve huzurlu hissettiklerini anlar ve anlatırlar.

Hz. Peygamberimiz de yine iyi muamele etme konusunda kızları önceler. Ve: ‘’ Kim kızları ile imtihan edilir ve onlara karşı güzel davranışlar sergilerse, o kızlar onunla cehennem arasına perde olur’’ Der. 

Ve hatta, kız evlat sahibi ebeveynlerin çocuklarını ilgi ve sevgi dolu yetiştirilmesi ile iyi imkanlar sunup, güzel davranışlarda bulunmalarıyla birlikte kendisi ile cennete komşu olacağını müjdeler.

Kadınlar hakkındaki daha o dönemlerden süregelen bu negatif bakış açısı ve adaletsizliği değiştirmek ve sunulan haklarını koruma mücadelesi değişik isimler adı altında ve farklı şekillerde günümüze kadar gelmiştir.

Empati konusunda tespit edilen diğer ikinci bir gerçek ise: Düzenli kitap okuyanların da empati kurma kabiliyetleri okumayanlara göre çok daha fazla olduğu gerçeğidir.

Özellikle son iki üç yıl itibariyle kurumsal firmalarda başarılı profesyonellerde en çok aranan özelliklerin başında empati kurma becerisi geliyor ve özellikle uluslararası firmalar iş ilanlarında "empati sahibi olma" koşulunu öngörüyor ve bunu iş görüşmelerinde bilimsel metotlarla ölçümlüyor. 

Tabiri caizse alemi cihan olsan, empati duygunu geliştirmemişsen ve davranışlarında ilişkilerinde insani özelliklerin ağır basmıyorsa, yok diyorlar sen şirketimizde bizimle değilsin. 

Çünkü iş bilgisini zamanla, eğitimle öğretebileceklerini iyi biliyorlar ama sağlam insani bir karakterin yoksa -ki karakter özellikleri de sonradan öğretilemiyor ya zaten var ya da yok oluyor- Diyorlar: Senin sonradan bizden öğrendiğini de kötüye kullanmayacağını nerden bileceğiz? 

Bir de bireyselleşmenin bir maliyeti olarak karşımıza çıkan "azalan kolektif empati" konusu var.

Vedat Milor “Hesap Lütfen!” adlı kitabında bahsediyordu:

“Türk toplumunda empatiye ihtiyaç olduğunu söyleyebilirim. Batı’da da üst düzey bir empatinin varlığından söz edemem ama fonksiyonel iletişim konusunda daha çözümcül oldukları için bizden ilerideler.”

Öte yandan, şu anekdotu da ekliyordu:

“2019 yazında kızım 17 yaşındaydı. Sarıyer’de ciciannesiyle otobüs beklerken kağıt helva almışlar. Kâğıt helvayı veriyor adam, ciciannesi ödeme yapacak fakat cüzdanını bulamıyor bir türlü. Sonunda kağıt helvacı diyor ki; “Abla sonra verirsin, önemli değil. Otobüsünü kaçırma.” 

Farklı ülkelerde bolca hayat tecrübesi edinmiş dostlarımla sohbetlerimde öğrendiklerime dair ben de diyebilirim ki, evet bizim empati yeteneğimiz zayıf olsa da, Batı’ya karşı bir üstünlüğümüz vardır: O da yabancıya, müşkül durumda kalana, yaşlılara yönelik sempatimizin daha güçlü olması. 

O yüzden sokakta evsiz veya hayatının son günlerini yalnız başına evinde geçiren yaşlı pek olmaz bizde.

Yangından kuzuyu kurtaran çocuğun fotoğrafını ülkemizdeki yaz aylarındaki üzücü yangın döneminden hatırlayacaksınızdır, eminim.

Yazar Nazan Bekiroğlu der ya… ‘’Dünya dönüyorsa hâlâ, güzel insanların hatırına dönüyor.’’ 

Özetle sevgili dostlarım, empati kurmak hayata dair geliştirilebilen bir beceri…
Sosyalleşerek ve bu beceriyi nasıl geliştireceğini düşünerek oluyor bu da. 

Yine bitişe doğru sevdiğim bir söz ile bağlayayım: “Senin haklı olman, benim haklı olmadığım anlamına gelmez. Hayata benim tarafımdan bakmadığın anlamına gelir.” Der Mert Güler

Empati konusunu beraber düşündüğümüz ve değerlendirdiğimiz bir gün dileğiyle efendim. Yalnız bir kez dahi 'ama' diye cümleye başlamadan, direk karşı tarafı oklamadan, sadece onun yerine geçiyoruz, olanı onun mevcut durumuyla yargılamadan yorumlamadan tarafsızca gözlüyoruz. 

Odağımızı “US” yani sınırlı aklımız yerine, “HİS” yani gönlümüze yoğunlaştırıyoruz. Gönlünüzce bir Pazar geçirmeniz dileğiyle...

Yorumlar (0)
banner768
16
açık
Günün Anketi Tümü
Sizce Sinop için hangi projenin yapılması daha önemli?
Namaz Vakti 29 Mayıs 2022
İmsak 03:04
Güneş 05:02
Öğle 12:42
İkindi 16:42
Akşam 20:12
Yatsı 22:00
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31
banner637