banner600

banner534

18.06.2016, 23:45 563

DÜŞÜNME /AKLETME

          İnsanı, yaratılanlar içerisinde diğerlerinden farklı/üstün kılan niteliği düşünebilme melekesine sahip olmasıdır.Nitekim, kadim kitabımızda Ademin yaratılışına ait süreç aktarılırken, diğer varlıkların onun üstünlüğünü kabul etmesi, eşyayı  ismi ile birlikte zikretmesi ile başlar.İsimlendirme, insanın etrafında olan her şeyin önceden tayin edilmiş kodunu, hıfzetmek/ezberlemek şeklinde anlaşılmamalıdır.Belki isimlendirme, insanın  eşya ve eylemleri görüp tanıyabildiği, bilip anlayabildiği ölçüde şifrelendirmesidir.
         İnsanın yaşayan bir canlı iken  çevresine üstün olacak şekilde dizayn edilmesi, yani insan haline gelmesi,ona isimlendirme yeteneğinin bahşedilmesi ile başlar.Burada kelimeye ait süreceğemiz iz, bizi düşünmeye ve düşünmenin unsurlarına götürür.İnsan kelimelerle ölçer, biçer, tartar bir karara varır.Kelimelerle düşünür, kelimeler ile sorgular, birikimlerini bir sonraki kuşağa muhteşem bir miras formunda kelimeler ile aktarır. Eğer düşünmek bir motor ise, kelime, motoru işlevini yerine getirmek için tetikleyen ateş, besleyen  yakıtdır.Bu bağlamda bakıldığında kelime, eşyayı ve eylemleri içine alan sanal anlam kalıplarıdır.Eğer ‘Düşünme/akletme nedir ve nasıl gerçekleşir?’ sorusuna cevap arıyorsak, kelimenin bir suret  ve bizi taşıyacağı menzil eşya ve eylemlerin güzergahıdır.Bu noktada düşünme/akletme eylemini gerçekleştirmemiz için eşyaya karşı farkındalıklarımızın bizi sürüklediği  ilgimiz, olaylara karşı  iç Saiklerimiz ve dış etkileşimlerimizin bizi kayıtsız bırakmadığı sorumluluklarımız sözkonusudur.Buradaki ilgi ve sorumluluk iç dünyamızda şevk ve sancı şeklinde açığa çıkar.Bu bizi,  düşünmeyi/akletmeyi tahrik eden bir sürece iter.Görüldüğü üzere burada anlamamız gereken nokta sağlıklı bir  düşünmenin/akletmenin başlangıç noktasını, eşya ve eylemler karşısında edinilen sorumlulukların/duyarlılıkların oluşturduğu gerçeğidir.Bir başka ifade ile sağlıklı bir düşünme/akletme sürecini, oturduğumuz yerde ürettiğimiz kelime oyunları ile değil, müdahil olduğumuz eylem ve ilgi ile gerçekleştirebiliriz.Düşünme yeteneği insanda sürekli aktif halde olup dokunsan yanmaya hazır yongaya benzer.Etrafında ve içinde olduğu her şeyi yorumlamaya hazırdır.Bize yararlı olacak bilgiyi üretecek düşünme sürecini eylemler ile doğrulayarak veya yanlışlayarak elde edebiliriz.
       Aktif bir düşünce çarkında damıtacağımız sahici bilgi ancak hareket halinde olunduğu müddetçe gerçekleşebilir.Buna rağmen yine de düşünme/akletme eylemi bizi hakikatle bütünleşmek için yeterli değildir.Bu bizi, düşünce şehvetinin karanlık dehlizlerine itip, iki ayağı ile birden nehire dalarak akıntıya kapılan bedbahtların pozisyonuna sürükler.İşte tam burada, düşünceye nerden başlanacağa, hangi çerçevede devam edileceğine dair  belirlenmiş kriterlere ihtiyaç vardır.Bu kriterleri düşünen varlık olarak insan kendi kendine belirleyemez.Zira insanın arkasında bıraktığı düşünsel miras, birbirine tamamen zıt olayları aklileştirerek gerçekleştirdiğini göstermektedir.Cahiliyye döneminde müşrik erkek ve kadınlar Kabeyi çırılçıplak olarak tavaf ederlerken öne sürdükleri gerekçe ‘biz gün boyunca günah işlediğimiz elbiselerimiz ile bu kutsal mekana giremeyiz’ şeklinde idi.Oysa o insanlar fıtratlarına uygun olarak çarşıda pazarda çıplak dolaşmaktan imtina ediyor utanıyorlardı.Yine kadim kitabımız şeytanın Ademi, yasak meyveyi yeme yönünde ayartma nedenini haya yerlerinin açılmasını istemesi şeklinde aktarır.Daha sonra da insanlara Ademin yaptığı hatayı yapmamasını tavsiye eder.(Araf 19-27)Burada ulaşacağamız sonuç, birbirine tamamen zıt eylem biçimleri aklileştirilerek meşru biçime sokulabilmektedir.İşte insanı akleden bir varlık olarak, kendi düşünce ikliminde güvenli kıyılara ulaştıracak yegane kriterleri koyma erki  Vahy’e aittir.Kriterlerini vahyin belirlemediği, disipline edilmemiş akletme biçiminin tayin edeceği meşruiyyet anlayışı sadece zulüm üretir.İnsanların sonucundan hakikat devşirecek düşünme/akletme yöntemi Resullerin yolunu  izlemekle elde edilebilir.Aksi durum, yapmadığını söyleyen, söylediğini yapmayan, fikir vadilerinde her şeye kayıtsız biçimde dolaşan şairlerin durumu gibi olur.
Yorumlar (0)
banner706
21°
açık
Günün Anketi Tümü
Sizce Sinop için hangi projenin yapılması daha önemli?
Namaz Vakti 12 Haziran 2021
İmsak 02:52
Güneş 04:56
Öğle 12:44
İkindi 16:46
Akşam 20:22
Yatsı 22:17
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30
banner637