Türkiye Basın Federasyonu Yönetim Kurulu üyesi ve Vitrin Haber Genel Yayın Yönetmeni Serhat Özşahin, Federasyon Başkanı Sinan Burhan ve Yönetim Kurulu üyeleriyle birlikte Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya ile bir araya geldi. Görüşmede bireysel başvuru sistemi, AYM kararlarının uygulanması, yüksek yargı kurumları arasındaki ilişkiler ve Anayasa Mahkemesi’nin çalışmaları ele alındı.
Türkiye Basın Federasyonu Başkanı Sinan Burhan ve Yönetim Kurulu üyeleri, Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya ile bir araya geldi. Federasyon Yönetim Kurulu üyesi ve Vitrin Haber Genel Yayın Yönetmeni Serhat Özşahin’in de yer aldığı görüşmede, Türkiye’nin hukuk ve yargı gündemine ilişkin çeşitli başlıklar değerlendirildi.
Özkaya, Federasyon heyetinin sorularını yanıtladı
Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya, Türkiye Basın Federasyonu Başkanı Sinan Burhan ve Yönetim Kurulu üyelerinin sorularını yanıtladı.
Görüşmede Anayasa Mahkemesi’nin çalışmaları, bireysel başvuru sistemi, yüksek yargı organları arasındaki ilişkiler, temel hak ve özgürlükler, AYM kararlarının uygulanması ve yargıda teknolojik dönüşüm konusunda değerlendirmelerde bulunuldu.
“AYM kanuna uygunluk değil, anayasal denetim yapmaktadır”
Özkaya, Anayasa Mahkemesi’nin bireysel başvurularda bir kanun yolu mahkemesi gibi hareket etmediğini belirterek, AYM’nin kanuna uygunluk değil anayasal denetim yaptığını ifade etti.
Anayasa Mahkemesi ile Yargıtay, Danıştay ve diğer yargı kurumları arasında hiyerarşik bir ilişki bulunmadığını belirten Özkaya, her bir yargı kurumunun görev, yetki ve sorumluluklarının Anayasa ve kanunlarda düzenlendiğini söyledi.
14 yılda 755 bin 547 bireysel başvuru
Özkaya, 23 Eylül 2012 tarihinden bugüne kadar Anayasa Mahkemesi’ne toplam 755 bin 547 bireysel başvuru yapıldığını açıkladı.
Bu başvuruların 646 bin 21’inin sonuçlandırıldığını belirten Özkaya, başvuruların yaklaşık yüzde 86’sının karara bağlandığını söyledi. Mahkemenin önünde halen 109 bin 526 derdest bireysel başvuru bulunduğunu kaydeden Özkaya, sonuçlandırılan başvuruların yaklaşık 539 bininde kabul edilemezlik kararı verildiğini ifade etti.
86 bin 849 ihlal kararı
Anayasa Mahkemesi’nin bugüne kadar toplam 86 bin 849 ihlal kararı verdiğini açıklayan Özkaya, bunların yaklaşık 56 bininin makul sürede yargılanma hakkına ilişkin olduğunu söyledi.
Özkaya, bireysel başvuru sisteminin temel hak ve özgürlüklerin korunması ve geliştirilmesine yönelik önemli standartlar oluşturduğunu belirtti.
“İhlal kararlarının yüzde 99,9’unun gereği yerine getirildi”
AYM kararlarının uygulanmasına ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Özkaya, Anayasa Mahkemesi tarafından verilen ihlal kararlarının yüzde 99,9’unun gereğinin yerine getirildiğini açıkladı.
Mahkeme bünyesinde ihlal kararlarının uygulanmasını takip eden bir mekanizma bulunduğunu belirten Özkaya, bireysel başvurunun temel hak ve özgürlüklerin korunmasında etkili ve işlevsel bir hak arama yolu olduğunu ifade etti.
Tayfun Kahraman kararında iki yönden ihlal
Özkaya, Tayfun Kahraman’ın ikinci başvurusuna ilişkin olarak Anayasa Mahkemesi’nin hem adil yargılanma hakkının hem de bireysel başvuru hakkının ihlal edildiğine karar verildiğini açıkladı.
Kararın yayımlanma sürecinde olduğunu belirten Özkaya, Anayasa Mahkemesi’nin görevinin kişinin suçlu olup olmadığını belirlemek değil, yargılamada usule ilişkin güvencelerin sağlanıp sağlanmadığını denetlemek olduğunu vurguladı.
Yargıtay ve Danıştay ile diyalog
Özkaya, Anayasa Mahkemesi ile Yargıtay ve Danıştay arasındaki ilişkiler konusunda da değerlendirmelerde bulundu.
Bir yüksek mahkemenin yerleşik içtihadının değiştirilmesini gerektirebilecek bir durum ortaya çıktığında karşılıklı müzakereyi önemsediklerini belirten Özkaya, raportörlerin ilgili Yargıtay veya Danıştay dairesiyle bir araya gelmesini sağlayan yeni bir çalışma yöntemi oluşturduklarını anlattı.
Raportörlere dosyanın sonucuna ilişkin talimat verilmiyor
Anayasa Mahkemesi’ndeki çalışma sistemini de anlatan Özkaya, raportörlerin özerkliğine büyük önem verdiklerini söyledi.
Kendisi dahil hiç kimsenin bir raportöre “bu dosyayı şöyle yaz” şeklinde talimat vermediğini ve veremeyeceğini ifade eden Özkaya, dosyaların Anayasa Mahkemesince belirlenmiş önceliklendirme kriterleri ile konuya ilişkin içtihatlarda yer alan değerlendirme kriterlerine göre incelendiğini kaydetti.
Özkaya, ana prensibin “ilk giren ilk çıkar” olduğunu belirterek; yaşam hakkı, kişi özgürlüğü ve güvenliği, tutukluluk, can güvenliği ve geç karar verilmesi durumunda verilecek kararın anlamını kaybedebileceği başvuruların öncelikli olarak incelendiğini söyledi.
AYM’de dijital dönüşüm
Özkaya, Anayasa Mahkemesi’nin hak arama yollarının etkinliğini artırmak amacıyla teknolojik dönüşüme özel önem verdiğini belirtti.
1 Ekim 2025 itibarıyla bireysel başvuruların UYAP Avukat Portalı üzerinden elektronik ortamda yapılmaya başlandığını hatırlatan Özkaya, bu tarihten bugüne Mahkemeye yapılan 55 bin 549 bireysel başvurunun 18 bin 726’sının UYAP üzerinden gerçekleştirildiğini söyledi.
Buna göre elektronik ortamda yapılan başvuruların oranının yüzde 34’e ulaştığı belirtildi.
AYM’de yapay zekâ dönemi
Özkaya, Anayasa Mahkemesi’nde yapay zekâ kullanılması konusunda da çalışmalar yürütüldüğünü açıkladı.
İlk aşamada bireysel başvuru formlarının okunması, özetlenmesi ve kategorize edilmesinde yapay zekâdan yararlanılacağını belirten Özkaya, sistemin kısa süre içerisinde hayata geçirilmesinin hedeflendiğini söyledi.
Yapay zekânın karar verici olmayacağını özellikle vurgulayan Özkaya, “Nihai hukuki değerlendirme ve karar, her zaman olduğu gibi insan aklına ve vicdanına ait olacak. Raportörlerimiz yapay zekâdan yalnızca hazırlık aşamasında faydalanacak.” dedi.
Özkaya, yapay zekâ desteğiyle raportörlerin iş yükünün hafifletilmesini ve günlük işlem kapasitesinin önemli ölçüde artırılmasını hedeflediklerini ifade etti.
33 ülkenin yüksek mahkemesiyle iş birliği
Anayasa Mahkemesi’nin uluslararası çalışmalarına ilişkin de bilgi veren Özkaya, Mahkemenin Asya’dan Avrupa ve Afrika’ya uzanan geniş bir coğrafyada aktif rol üstlendiğini söyledi.
Bugüne kadar 33 farklı ülkenin yüksek mahkemeleriyle ikili iş birliği anlaşması imzalandığını açıklayan Özkaya, Türkiye’nin uluslararası anayasa yargısı camiasında etkin bir aktör haline geldiğini ifade etti.
Türk dünyasıyla yürütülen ilişkilere de dikkat çeken Özkaya, Türk devletlerinin anayasa yargısı kurumlarıyla güçlü bir iş birliği içerisinde olduklarını kaydetti.
Burhan’dan Özkaya’ya teşekkür
Türkiye Basın Federasyonu Başkanı Sinan Burhan, buluşmada kamuoyunun yakından takip ettiği hukuk ve yargı gündemine ilişkin soruları Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya’ya yöneltti.
Burhan, sorulara kapsamlı ve samimi cevaplar veren Özkaya’ya teşekkür ederek, Türkiye Basın Federasyonu olarak Anadolu basınının Türkiye’nin önemli meselelerinde doğrudan ve doğru bilgiye ulaşmasını önemsediklerini ifade etti.
Türkiye Basın Federasyonu Başkanı Sinan Burhan ve Yönetim Kurulu üyelerinin Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya ile gerçekleştirdiği buluşmada, hukuk ve yargı gündeminin yanı sıra Anayasa Mahkemesi’nin geleceğe yönelik çalışmaları da değerlendirildi.
Serhat Özşahin: “Anadolu basını açısından önemli bir buluşma”
Türkiye Basın Federasyonu Yönetim Kurulu üyesi ve Vitrin Haber Genel Yayın Yönetmeni Serhat Özşahin de görüşmenin ardından değerlendirmede bulundu.
Özşahin, Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya ile gerçekleştirilen buluşmanın hukuk ve yargı gündeminin doğrudan ele alınması açısından önemli olduğunu belirtti.
Özşahin, görüşmede Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya’nın hukuk ve yargı gündemine ilişkin değerlendirmelerini dinleme fırsatı bulduklarını ifade ederek, özellikle bireysel başvuru sistemi, AYM kararlarının uygulanması ve Mahkemenin geleceğe yönelik çalışmaları konusunda paylaşılan bilgilerin önemli olduğunu söyledi.
Türkiye Basın Federasyonu Yönetim Kurulu üyesi olarak böyle bir buluşmada yer almaktan memnuniyet duyduğunu belirten Özşahin, Anadolu basınının doğru ve güvenilir bilgiye ulaşması açısından bu tür temasların değerli olduğunu ifade etti.
Özşahin, Türkiye Basın Federasyonu’nun basın mensuplarının önemli kurum ve kuruluşlarla doğrudan temas kurmasına yönelik çalışmalarının da önem taşıdığını kaydetti.
